3. Gamla Staden

3. Gamla Staden

Трэцяя частка прысвячана Старому гораду Мальмё.

Гістарычны цэнтр горада ў Стакгольме называецца Gamla Stan, што са шведскай перакладаецца як, уласна, “Стары горад”.

Я думаў, што гэта характэрна для ўсіх мясцовых гарадоў, як, напрыклад, у Польшчы: Stare Miasto і слэнгавае starówka, што тут выдумваць. 

Але высвятлілася, што ў Швецыі не ўсё так проста: тут табе і Inom Vallgraven, і Historiska kvarter, і ўсялякія геаграфічныя спалучэнні кшталту Gamla Uppsala, Trossö і г.д.

У Мальмё выкарыстоўваецца найбліжэйшы да стакгольмскага варыянт – Gamla Staden, але, наколькі я разумеў, часцей мясцовыя карыстаюцца канкрэтнымі назвамі частак, з якіх складаецца гістарычны цэнтр. 

Тут у нас ёсць і паркі, і могілкі, і чыгуначны вакзал, і шмат усяго іншага, але агулам мясцовая старуўка структуравана вакол чатырох плошчаў, з якіх у Сярэднявеччы пачалася актыўная забудова горада.

Самая, так бы мовіць, цэнтральная з ніх – Stortorget, уласна, так і перакладаецца: Галоўная (альбо Вялікая) плошча.

Насупраць ратушы аглядае свае валоданні Карл X Густаў, пры якім гэты горад быў заваяваны шведамі.

Дарэчы, такое ж імя носіць і сённяшні кароль Швецыі.

З усіх шведскіх каралей імя Карл найбольш распаўсюджаннае – яго ўладальнікамі былі ажно шаснаццаць манархаў.

Шаснаццаць, Карл!

Фантан насупраць ратушы месціць розныя падзеі з жыцця горада – тут, на жаль, у меня не спрацавалі аніякія асацыяцыі, нагугліць таксама не атрымалася. Таму, ну, няхай будзе проста прыгожа інструктараваны фантан.

З іншых скульптурных кампазіцый упадабаў вось гэтую: Emigraterna. 

Не ведаю, які дакладна сэнс у гэта ўкладаў аўтар скульптуры, тым больш, што, здаецца, ён не быў у эміграцыі, але ну няхай.

Гэтая кампазіцыя мае назву Optimist Orchestra. 

Калі б я хацеў абагульніць пад нейкім адным тэрмінам амаль усіх беларускіх публічных персон, незалежныя СМІ, блогераў і іх гасцей, якія заяўляюць экспертнасць меркаванняў, то я бы скарыстаўся менавіта гэтай назвай – Аркестр Аптымістаў.

І я дакладна ведаю з якімі лозунгамі яны крочаць.

Да он не пойдет на новый срок
Он не об’ясніт своему электорату
На штыках не усідішь
Уже началась оттепель

Прілетіт черный лебедь
В Сіріі діктатура за трі дня рассыпалась
Чаушеску тоже все любілі
Демократізація по ошібке

Зато у нас плакаты креатівные
Беларусы самі беларусізуются
Наша армія не станет воевать
Да у ніх там ракет на трі неделі

Скульптуру гэтую ўсталявалі 40 гадоў таму, амаль столькі ж існуюць і ўсе пералічаныя тэзісы, кожны з якіх рассыпаецца на кавалкі аб простае “чаму”.

Карацей, я ва ўсім гэтым пабачыў пэўны сімвалізм, бо беларуская надзея на абстрактнае лепшае сама па сабе з’яўляецца помнікам.

Няхай жыццё пакажа, што мой скепсіс не апраўданы, і я ва ўсім не маю рацыі – буду толькі рады.

Пакуль жа аркестр, відавочна, крочыць у бок Польшчы.

Але вернецца ўжо ў Новую Беларусь!

З іншых помнікаў – Франс Суэл, шведскі бізнэсоўца, які стварыў кансорцыўм па пабудове караблей, што наўпрост паўплывала на развіццё горада.

Нейкая жанчына без подпісу, але ў зімовым шаліку – хіба не мясцовая, бо скандынавы не вызнаюць зімовую вопратку за штосьці вартае даверу.

Вуліца Якаба Нільса – адно з найпапулярнейшых сярод турыстаў месцаў, бо тут з 19 ст. захавалася шмат рознакаляровых домікаў.

Далей трохі краявідаў з цэнтру Мальмё.

Аповед пра Мальмё:
1. Інтра
2. Эрэсун
3. Gamla Staden
4. Рэфармацыя
5. Памяць
6. Паркі і рэкрэацыя
7. Бонус

Leave a comment

Здароў!

Гэта падарожны дзённік, у якім я распавядаю пра гісторыю і культуру наведаных краін, шукаю падабенствы з Беларуссю, рэфлексую рэчаіснасць і патроху дэрусіфікуюся (чаго і вам зычу).